Dandini Dasdana Ninnisi Böyleyse? Allah Korusun!

Mübarek annelerimizin bebeklik döneminde bizleri uyutmak için söylediği komik teranedir: dandini dasdana. Küçük kulaklarımıza koca koca danaların, sarı saman bostanların neden söylendiğini hep merak etmişimdir. Özellikle de dandini ve dasdana kelimelerinin nereden türediği. Türkçede böyle bir kelimenin varlığı pek anlamlandırılacak nitelikte değil. Ama bir zamanlar okuduğum Oğuz Atay'ın Tutunamayanlar adlı eserinde bununla ilgili bir bölüm beni çok şaşırttı. Yazarın milliyetçi duygularının ağır bastığı bölümler dikkati çekmekle beraber bu ninninin nasıl bizde bu kadar yayıldığı ilginçtir. Belki yazar bunu da izah etti ama kafamın kurtlarından aklımda sadece hikaye kalmıştır.

Kutlug Dandini ve Farsus Dasdana adlı iki erkek kardeşten Dasdana evin en büyük çoçuğudur. Bu özelliğinin yanında çapkınlığıyla köyde namzed bir kişiliktir(?). Dasdana kardeşi Dandini'ye başından geçenleri her gün bir bir anlatmakta; Dandini bunları zevkle dinlemektedir. Her kardeşin arasındaki kıskançlığın anne-baba, ilgi-alaka gibi manevi şeyler yanında elbise, ayakkabı, oyuncak maddi şeylerin de olması mümkün.( Kendimden biliyorum). Fakat bu kıskançlık sebeblerinin yanında ''dul bir kadını kıskanmak'' çok ama çok ilginç. Bu türden bir hikaye aklın ipte cambazlığı olsa gerek. Ama hayat insana neler göstermiyor ki?

Dasdana köyün dul kadınlarından birisiyle gönül eylendirmektedir. Dandini bunu kıskanmakta ve sürekli kendisinin de bu dul kadını istediğini kardeşine söylemektedir. Kıskançlık hat safhaya ulaşır ve köy meydanındaki çeşmenin yanındaki taşa ''Hartug Dandni oğlu Farsus Dasdana! Neden Elbasta Surkan'la yattın!'' yazar( Taşın Hartugo Arkeoloji müzesinde olduğunu söylüyor yazar) . Dandini'yi bunu yazmaya giderken babası görmüştür. Olayın açığa çıkmasıyla babası Dandiniyi döver. İki kardeşin arası açılır. Ama bir gün iki kardeş sessizce sopalarını yontarken konu açılır, Dasdana aslında o dul kadınla hiç yatmamıştır.

Böyle bir hikaye var mı bilmiyorum. Okuduğuma dayanarak diyorum ki; Allah böyle bir ninninin bebeklerimize söylenmesine izin vermesin!

ninni yavrum bebeğime
kirler dolar göbeğime
dandini vurma erkeğime
dandini dandini dastana

çıplak uzanmış dastana
kız gelmiş anadan doğma
yatacakları sırada
danalar girmiş bostana

dastana'da bu hırs varken
bostanda kızla yatarken
bağırmış babası birden
'kov bostancı danayı'

dasdana kızmış köpürmüş
gitmiş Hartug'u öldürmüş
danayı kovarken gülmüş
'yemesin lahanayı'